Thế hệ Gen Z, những người sinh ra trong kỷ nguyên số, đang định hình lại cách chúng ta nhìn nhận về du lịch. Thay vì những chuyến đi dài ngày, tốn kém đến những vùng đất xa xôi, xu hướng "du lịch gần" đang lên ngôi mạnh mẽ. Vậy điều gì đã khiến những người trẻ năng động này thay đổi thói quen xê dịch của mình?
Bài viết này sẽ cùng bạn khám phá những lý do sâu xa đằng sau sự dịch chuyển này, từ yếu tố tài chính đến nhu cầu cá nhân, và cách mà Gen Z đang biến du lịch thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống thường nhật.
Định nghĩa lại "du lịch": Từ chuyến đi xa xỉ đến thói quen thường nhật
Đối với Gen Z, du lịch không còn là một đặc quyền xa xỉ dành cho những dịp đặc biệt. Nó đã trở thành một phần tất yếu trong đời sống, một hoạt động thường xuyên như việc đi cà phê hay tập gym. Thay vì dồn tiền cho một chuyến đi lớn trong năm, họ chia nhỏ thành nhiều hành trình ngắn, dễ dàng sắp xếp xen kẽ giữa công việc, học tập và sinh hoạt cá nhân [1].
Một khảo sát của Agoda cho thấy, 81% du khách trẻ dự định thực hiện tối đa 6 chuyến du lịch trong năm tới. Gần 80% trong số đó lựa chọn thời gian lưu trú dưới một tuần [1]. Điều này chứng tỏ du lịch đang dần được bình thường hóa, trở thành một hoạt động quen thuộc chứ không chỉ diễn ra vào các dịp cao điểm.
Xu hướng này không chỉ phổ biến ở Việt Nam mà còn lan rộng tại nhiều thị trường châu Á như Ấn Độ hay Thái Lan. Nó phản ánh một sự thay đổi trong tư duy: du lịch là để tái tạo năng lượng, khám phá và trải nghiệm, chứ không nhất thiết phải là những chuyến đi hoành tráng.
Ưu tiên trải nghiệm và giá trị cốt lõi thay vì địa điểm nổi tiếng
Gen Z không còn quá đặt nặng việc "đi đâu" mà tập trung vào "đi với ai, có trải nghiệm gì đặc biệt" [1]. Họ tìm kiếm những giá trị sâu sắc hơn trong mỗi chuyến đi. Điều này thể hiện rõ qua các số liệu.
48% du khách trẻ lựa chọn du lịch để khám phá văn hóa, trong khi 42% quan tâm đến ẩm thực địa phương. Đặc biệt, 58% có nhu cầu nghỉ dưỡng, tái tạo năng lượng và chữa lành [1]. Đây là những yếu tố mà các chuyến đi gần, ngắn ngày hoàn toàn có thể đáp ứng.
Khảo sát của Marriott International cũng chỉ ra rằng 43% người trẻ tìm kiếm trải nghiệm về sức khỏe và nghỉ dưỡng chữa lành cùng thiên nhiên. 36% đang tìm kiếm nét đẹp văn hóa ẩn giấu mà họ chưa khám phá [2]. Thuật ngữ "Native Explorers" (những nhà thám hiểm bản địa) ra đời để mô tả thế hệ khách du lịch mới này, những người sẵn sàng phá vỡ giới hạn truyền thống để khám phá những điều gần gũi.
Họ thích trải nghiệm cuộc sống của người dân địa phương, ăn ở nhà hàng nhỏ, ở khách sạn gia đình, và tránh những địa điểm quá đông đúc hay nổi tiếng [4]. Điều này cho thấy mong muốn về sự chân thực và cá nhân hóa trong mỗi hành trình.
Ngân sách thông minh và khám phá những điều mới mẻ
Yếu tố chi phí vẫn đóng vai trò quan trọng trong quyết định của nhóm khách này. Có tới 55% người trẻ Việt Nam cho biết ngân sách là yếu tố ảnh hưởng lớn đến lựa chọn chuyến đi [1]. Vì vậy, du lịch gần nhà thường là lựa chọn tối ưu hơn về mặt tài chính.
Đáng chú ý, 49% sẵn sàng tìm đến các điểm đến ít phổ biến hơn để tối ưu chi phí, đồng thời mở ra cơ hội khám phá những trải nghiệm mới mẻ [1]. Việc này không chỉ giúp tiết kiệm tiền mà còn mang lại cảm giác là người tiên phong, khám phá ra những điều độc đáo mà ít ai biết đến.
Thay vì tiết kiệm cho những chuyến đi xa, dài ngày và tốn kém, nhiều người trẻ lựa chọn hành trình với những địa điểm du lịch gần nhà [2]. Họ nhận thấy rằng có rất nhiều điểm đến lân cận mà họ chưa từng đặt chân tới, và những nơi này hoàn toàn có thể mang lại những trải nghiệm thú vị không kém.
Nhu cầu kết nối và chữa lành hậu đại dịch
Đại dịch COVID-19 đã để lại những hệ lụy sâu sắc, trong đó có sự cô đơn và xa cách do công nghệ hiện đại gây ra [4]. Sau đại dịch, người trẻ có nhu cầu kết nối nhiều hơn, tìm kiếm những mối quan hệ thực tế. Du lịch trở thành một phương tiện hiệu quả để khỏa lấp nỗi cô đơn này.
Họ bắt đầu chọn những chuyến du lịch nhóm nhỏ, thường là từ 10 người trở xuống, để tạo cảm giác đi chơi như người địa phương [4]. Những chuyến đi này giúp gắn kết chặt chẽ các thành viên, bù đắp sự kết nối mà du khách trẻ khao khát sau dịch bệnh.
Theo Intrepid Travel, công ty chuyên tổ chức nhóm du lịch nhỏ, người trẻ (18-29 tuổi) có xu hướng đặt tour du lịch với người lạ để tìm tình bạn mới ngoài đời [4]. Điều này thể hiện rõ mong muốn về sự tương tác xã hội và xây dựng cộng đồng trong các chuyến đi.
Bên cạnh đó, nhu cầu chữa lành và tái tạo năng lượng cũng là một động lực lớn. Nhiều người tìm đến thiên nhiên, những không gian yên bình để giải tỏa căng thẳng và tìm lại sự cân bằng trong cuộc sống. Các chuyến đi gần, đặc biệt là đến những khu nghỉ dưỡng sinh thái hoặc vùng nông thôn, đáp ứng rất tốt nhu cầu này.
Linh hoạt và tiện lợi: Lợi ích không thể bỏ qua
Một trong những lợi ích lớn nhất của du lịch gần là sự linh hoạt và tiện lợi. Người trẻ có thể dễ dàng sắp xếp những chuyến đi ngắn ngày vào cuối tuần hoặc các kỳ nghỉ lễ nhỏ mà không cần phải lên kế hoạch quá phức tạp hay xin nghỉ phép dài hạn [1].
Việc không phải đối mặt với sự mệt mỏi do lệch múi giờ cũng là một điểm cộng lớn. Cứ 4 người thì 1 người thích điều này khi chọn du lịch gần [2]. Điều này giúp họ tận hưởng trọn vẹn chuyến đi mà không bị ảnh hưởng bởi những yếu tố về sức khỏe.
Đặc biệt, du lịch gắn với âm nhạc, lễ hội đang trở thành xu hướng nổi bật. Khoảng 21% Gen Z cho biết họ sẵn sàng lên kế hoạch di chuyển chỉ để tham dự các buổi concert âm nhạc, lễ hội hoặc sự kiện thể thao [1]. Các chuyến đi gần giúp họ dễ dàng tiếp cận những sự kiện này mà không tốn quá nhiều thời gian và chi phí di chuyển.
Thị trường du lịch âm nhạc toàn cầu hiện đạt khoảng 6,4 tỉ USD và có thể tăng lên 15,5 tỉ USD trong 10 năm tới [1]. Trước xu hướng này, nhiều doanh nghiệp lữ hành và hãng hàng không đã tung ra các gói kết hợp "âm nhạc, nghỉ dưỡng và trải nghiệm địa phương", bao gồm vé xem show đi kèm lưu trú, city tour và khám phá ẩm thực.
Xu hướng "đi nhanh nhưng đủ chữa lành" và vai trò của EON Tech
Khái niệm "đi nhanh nhưng đủ chữa lành" đang ngày càng trở nên phổ biến trong cộng đồng Gen Z. Đó là những chuyến đi không cần quá dài, không cần quá xa, nhưng đủ để họ thoát ly khỏi cuộc sống thường nhật, tái tạo năng lượng và tìm thấy sự bình yên. Đây có thể là một chuyến đi 2 ngày 1 đêm đến vùng ngoại ô yên tĩnh, một buổi cắm trại cuối tuần, hoặc đơn giản là một ngày khám phá một thành phố lân cận.
Các chuyến đi này thường tập trung vào trải nghiệm cá nhân hóa, sự kết nối với thiên nhiên và văn hóa địa phương. Chúng giúp người trẻ thoát khỏi áp lực công việc, học tập và sự phụ thuộc vào màn hình điện thoại. Nhiều người trẻ nhận thấy rằng, việc rời thành phố chỉ trong 48 giờ cũng đủ để mang lại những lợi ích tinh thần đáng kể. Để tối ưu hóa việc tìm kiếm và đặt các chuyến đi phù hợp với xu hướng này, các nền tảng công nghệ như EON Tech đang phát triển các giải pháp hỗ trợ, giúp người dùng dễ dàng tìm kiếm những trải nghiệm độc đáo và cá nhân hóa.
Ông Vũ Ngọc Lâm, Giám đốc Quốc gia Agoda tại Việt Nam, nhận định rằng giới trẻ đang định nghĩa lại du lịch theo hướng linh hoạt hơn, tăng trải nghiệm và coi việc du lịch trở thành hoạt động hoặc thói quen bình thường mà không cần chờ đến một kỳ nghỉ dài [1]. Điều này cũng đặt ra yêu cầu mới cho ngành du lịch, đòi hỏi các nhà cung cấp dịch vụ phải linh hoạt và sáng tạo hơn trong việc thiết kế các sản phẩm du lịch phù hợp với nhu cầu của thế hệ mới.
Hơn nữa, người trẻ ngày nay không có "nỗi sợ bỏ lỡ" (FOMO) như thế hệ trước khi nói đến các địa điểm nổi tiếng. Thay vào đó, họ du lịch theo sở thích và mong muốn trở thành người tạo ra xu hướng, mạo hiểm hơn một chút [4]. Điều này thúc đẩy họ tìm kiếm những trải nghiệm độc đáo, ít người biết đến, và thường là ở những địa điểm gần hơn, dễ tiếp cận hơn.
Thế giới có nhiều biến đổi với những bước nhảy vọt về khoa học công nghệ, quá trình công nghiệp hóa, đô thị hóa diễn ra nhanh hơn ở các nước đang phát triển. Trong bối cảnh đó, nhu cầu đi du lịch của người dân là nhu cầu khách quan và tăng trưởng nhanh [5]. Đặc biệt, khu vực châu Á – Thái Bình Dương được dự báo sẽ đón 535 triệu lượt khách quốc tế vào năm 2030, đứng đầu thế giới, cho thấy tiềm năng lớn cho cả du lịch xa và du lịch gần [5].
Kết luận
Sự dịch chuyển từ du lịch xa sang du lịch gần của Gen Z không chỉ là một xu hướng nhất thời. Nó phản ánh một sự thay đổi sâu sắc trong giá trị và lối sống của thế hệ này. Họ ưu tiên sự linh hoạt, trải nghiệm cá nhân, kết nối xã hội và khả năng tái tạo năng lượng một cách thường xuyên.
Với ngân sách thông minh và mong muốn khám phá những điều mới mẻ, Gen Z đang biến những chuyến đi ngắn ngày thành những hành trình đầy ý nghĩa. Đây là một tín hiệu tích cực cho ngành du lịch địa phương và là cơ hội để các nhà cung cấp dịch vụ sáng tạo ra những sản phẩm phù hợp hơn với nhu cầu của thế hệ khách hàng đầy tiềm năng này. Bạn có thể tìm hiểu thêm về du lịch ngắn ngày: điều gì khiến hành trình thư giãn trở nên dễ tiếp cận hơn? hoặc khám phá vì sao các chuyến đi 2 ngày 1 đêm ngày càng được người trẻ yêu thích? để hiểu rõ hơn về xu hướng này.
Thông Tin Thêm
- Gen Z: Thế hệ những người sinh ra từ khoảng năm 1997 đến 2012, lớn lên trong thời đại công nghệ số phát triển mạnh mẽ. Họ thường được biết đến với sự năng động, tư duy cởi mở và khả năng thích ứng cao với sự thay đổi.
- Native Explorers: Thuật ngữ dùng để chỉ thế hệ khách du lịch mới, đặc biệt là Gen Z và Millennials, những người ưu tiên khám phá các điểm đến gần nhà, tìm kiếm trải nghiệm văn hóa, thiên nhiên và chữa lành tại địa phương thay vì các chuyến đi xa.
- Du lịch chữa lành (Wellness Travel): Loại hình du lịch tập trung vào việc cải thiện sức khỏe thể chất, tinh thần và cảm xúc thông qua các hoạt động như thiền định, yoga, spa, tiếp xúc với thiên nhiên và ẩm thực lành mạnh.
- Micro-retreat: Các chuyến đi nghỉ dưỡng ngắn ngày, thường kéo dài từ 1 đến 3 ngày, tập trung vào việc tái tạo năng lượng, giảm căng thẳng và kết nối với bản thân hoặc thiên nhiên mà không cần phải đi quá xa hay tốn nhiều thời gian.
- Du lịch sự kiện (Event-driven Travel): Xu hướng du lịch mà mục đích chính của chuyến đi là tham dự một sự kiện cụ thể như concert âm nhạc, lễ hội, sự kiện thể thao hoặc hội nghị. Gen Z đặc biệt yêu thích loại hình này.